“Wat als ik ziek word?”
“Wat als mama en papa mij vergeten?”
“Wat als er iets gebeurt?”
Misschien herken je het bij jouw dochter. Ze kan op rustige momenten ineens beginnen met nadenken over allerlei dingen die misschien zouden kunnen gebeuren. Voor kinderen kunnen deze gedachten heel echt en spannend voelen.
Een meisje van 7 jaar vertelde mij onlangs dat ze vooral last kreeg van piekergedachten wanneer ze even niets te doen had. Tijdens het spelen of op school viel het mee, maar zodra het stil werd, kwam haar hoofd op gang.
Er ontstond een stroom aan vragen:
“Wat als ik ziek word en daardoor die leuke schooldag mis?”
“Wat als papa en mama mij vergeten en zomaar naar hun werk gaan?”
Haar hoofd probeerde haar eigenlijk te beschermen. Alleen zorgde het er tegelijkertijd voor dat ze onrust voelde.
Waarom kinderen soms zoveel piekeren
Een kinderbrein is volop in ontwikkeling. Kinderen leren de wereld begrijpen en proberen situaties te voorspellen. Dat is eigenlijk heel slim. Je brein stelt namelijk voortdurend vragen om je veilig te houden:
Is dit gevaarlijk?
Moet ik opletten?
Wat kan er gebeuren?
Hoe kan ik mij voorbereiden?
Bij sommige kinderen blijft dit systeem alleen wat langer “aanstaan”. Ze denken veel vooruit, voelen verantwoordelijkheden sterk of kunnen moeilijk afstand nemen van gedachten. Dat betekent niet dat ze zich aanstellen. Een piekergedachte voelt voor een kind vaak alsof het echt gebeurt.
Die piekerstem in je hoofd.
Tijdens coaching leg ik kinderen vaak uit dat iedereen een stem in zijn hoofd heeft. Een stem die soms helpende dingen zegt: “Je kunt dit.” “Probeer het gewoon.”
Maar ook een stem die onzekerheid kan geven: “Wat als het misgaat?” “Wat als er iets gebeurt?” Deze stem hoort bij ons brein. Je kunt hem niet helemaal wegsturen. Maar je kunt wel leren om anders met deze stem om te gaan.
Geef je piekerstem een naam
Om kinderen te helpen wat meer afstand te nemen van hun gedachten, geef ik mijn eigen piekerstem een naam. Mijn stem heet Truus. 😉 (Sorry voor alle Truzen die dit lezen.) Door de stem een naam te geven, wordt het makkelijker om te ontdekken: “Is dit een gedachte die mij helpt?” “Of is Truus weer allerlei scenario’s aan het bedenken?”
Het maakt de gedachte minder groot. Je bent namelijk niet de gedachte. Een gedachte is iets wat voorbij komt.
Van piekerstem naar Jopie
Het meisje uit mijn praktijk mocht haar eigen stem een naam geven. Ze koos lachend voor: Jopie. Samen schreven we op wat Jopie allemaal vertelde. Welke zorgen had Jopie? Wanneer kwam Jopie vooral langs? En wat hielp om Jopie wat zachter te maken?
We ontdekten verschillende manieren:
– Jopie afleiden met iets anders
– Jopie een gek stemmetje geven
– Tegen Jopie zeggen: “Ik hoor je, maar ik hoef niet alles te geloven wat je zegt”
Hierdoor kreeg ze meer controle. Niet omdat Jopie verdween. Maar omdat Jopie minder belangrijk werd.
Gedachten hoeven niet weg
Een paar weken later vroeg ik hoe het met Jopie ging. “Jopie praat nog steeds wel eens,” vertelde ze. En dat was precies goed. Want het doel is niet dat kinderen nooit meer piekeren. Iedereen heeft gedachten die soms spannend of onzeker maken. Het doel is dat een kind leert: “Ik heb een gedachte, maar ik ben die gedachte niet.” En dat ze ontdekt: “Ik kan omgaan met wat er in mijn hoofd gebeurt.”
Hoe kun je jouw dochter helpen met piekeren?
Als ouder wil je je kind natuurlijk geruststellen. Je eerste reactie is misschien: “Maar dat gebeurt toch niet?” “Daar hoef je niet bang voor te zijn.” Dat is heel begrijpelijk.
Toch helpt het soms meer om eerst de gedachte te erkennen: “Ik hoor dat jouw hoofd zich daar zorgen over maakt.”
Daarna kun je samen onderzoeken:
Wat vertelt jouw piekerstem?
Klopt deze gedachte altijd?
Wat zou je tegen een vriendinnetje zeggen met deze gedachte?
Wat helpt jou om weer rust te voelen?
Door nieuwsgierig te blijven ontstaat er ruimte.
Wanneer kan coaching helpen?
Sommige kinderen kunnen prima omgaan met af en toe een piekergedachte. Maar soms neemt piekeren veel ruimte in. Wist je dat in de 9-jaarsfase piekeren toeneemt? Lees hier meer over.
Misschien merk je dat jouw dochter:
- vaak bang is dat er iets gebeurt
- veel “wat als”-vragen stelt
- moeilijk kan ontspannen
- slecht slaapt door gedachten
- onzeker wordt door haar eigen hoofd
- veel bevestiging nodig heeft
Dan kan coaching helpen.
Tijdens een coachtraject kijken we samen naar wat er achter de gedachten zit en leert jouw dochter praktische manieren om meer rust te ervaren. Niet door haar gedachten weg te maken. Maar door haar te leren dat zij sterker is dan haar piekerstem. Want uiteindelijk gaat het niet om het stil krijgen van haar hoofd. Het gaat erom dat zij zich veilig genoeg voelt om haar eigen gedachten aan te kunnen.
Herken jij jouw dochter hierin?
Heeft zij vaak last van een Jopie of Truus in haar hoofd en lukt het haar nog niet goed om hiermee om te gaan?
Neem gerust contact op voor een vrijblijvende kennismaking. Samen kijken we wat jouw dochter nodig heeft om met meer rust en vertrouwen verder te kunnen.