Ontprikkelen met schermtijd: hoe een scherm juist wél kan helpen

Schermtijd is slecht. Toch?

Als kindercoach hoor ik het regelmatig. Ouders vertellen mij dat ze het scherm het liefst uitzetten zodra hun dochter overprikkeld thuiskomt. Vanuit de gedachte dat nog meer prikkels haar alleen maar drukker maken.

En eerlijk? Ik begrijp die gedachte heel goed. Maar toch kijk ik daar net iets anders naar.

Sterker nog: ik zie in mijn praktijk heel regelmatig dat een scherm juist kan helpen om te ontprikkelen. Mits je het op de juiste manier inzet. Ik leg je daar graag meer over uit.

Ontprikkelen betekent niet: geen prikkels meer

Veel mensen denken dat ontprikkelen betekent dat alle prikkels moeten verdwijnen. Maar zo werkt ons brein niet.

Een gevoelig kind komt vaak thuis na een dag vol geluiden, sociale contacten, verwachtingen, fel licht, onverwachte gebeurtenissen en duizenden indrukken. Al die prikkels blijven nog een tijd doorwerken in de hersenen. Lees hier meer over prikkelverwerking bij gevoelige kinderen.

Het doel van ontprikkelen is daarom niet om helemaal geen prikkels meer te hebben.

Het doel is om de hoeveelheid en de intensiteit van prikkels terug te brengen, zodat het zenuwstelsel weer tot rust kan komen.

En daar kan een scherm soms verrassend goed bij helpen.

Waarom een scherm juist rust kan geven

Een tablet, televisie of telefoon sluit een deel van de buitenwereld af.

Je hoeft even niet te reageren op mensen.
Je hoeft geen gesprek te voeren.
Je hoeft geen keuzes te maken.
Je hoeft niet alert te zijn op wat er om je heen gebeurt.

Voor veel gevoelige kinderen voelt dat als een veilige bubbel.

Wanneer ze een rustige serie of film kijken (kabbel-TV noem ik dat) of een rustig spelletje spelen, zie ik letterlijk de spanning uit hun lichaam zakken.

Niet omdat het scherm magisch is. Maar omdat het brein eindelijk even minder hoeft te verwerken.

Niet ieder scherm werkt ontspannend

En hier zit meteen de nuance. Ik pleit absoluut niet voor onbeperkte schermtijd.

Ook niet voor schietspellen, filmpjes die elkaar razendsnel opvolgen of eindeloos scrollen op sociale media. Dat zijn juist activiteiten die het brein actief houden.

Het verschil zit vooral in wat je kijkt en hoe je kijkt.

Zo gebruik je schermtijd bewust om te ontprikkelen

Wanneer een scherm wordt ingezet om tot rust te komen, let ik op een aantal dingen:

  • Kies rustige beelden zonder snelle overgangen.
  • Kies een serie of film zonder veel pieken en dalen, wat gewoon lekker ‘kabbelt’.
  • Zet het geluid zachter dan normaal.
  • Verlaag eventueel de helderheid van het scherm, vooral op een telefoon, laptop of tablet kan dit vrij eenvoudig.
  • Kijk op een rustige plek zonder veel omgevingsgeluiden of veel beweging om je heen.
  • Gebruik eventueel een koptelefoon wanneer er thuis veel geluid is, maar zet deze ook niet te hard.
  • Spreek vooraf af hoe lang het scherm gebruikt wordt.
  • Wissel schermtijd daarna af met iets anders dat ontspant, zoals buitenspelen, lezen of tekenen. Of juist bewegen.

Op die manier wordt een scherm geen vlucht, maar een hulpmiddel.

Niet ieder kind ontspant op dezelfde manier

Dat is misschien wel de belangrijkste boodschap.

Het ene kind laadt op van buitenspelen. Het andere kind kruipt met een boek op de bank. En weer een ander kind ontspant juist door een half uurtje rustig naar kabbel-TV te kijken.

Er bestaat geen gouden regel die voor ieder kind werkt.

Kijk daarom vooral naar jouw dochter.

Wordt ze rustiger?
Kan ze daarna weer beter omgaan met prikkels?
Voelt haar lichaam ontspannen?

Dan heeft dat moment blijkbaar gedaan wat het moest doen.

Blijft jouw kind wiebelen tijdens schermtijd? Dan raad ik je aan de blog te lezen waarom sommige kinderen juist méér prikkels nodig hebben om te kunnen ontspannen.

Mijn visie als kindercoach

In mijn praktijk kijk ik niet naar zwart-witregels. Ik kijk naar wat werkt.

Juist gevoelige kinderen hebben vaak behoefte aan een veilige manier om hun drukke hoofd even tot rust te brengen.

Soms is dat wandelen.

Soms een ademhalingsoefening.

Soms tekenen.

Soms je hoofd ‘opruimen

En soms… is dat gewoon een scherm.

Niet omdat schermen altijd goed zijn. Maar omdat bewust gekozen schermtijd juist kan bijdragen aan ontprikkelen.

En dat is een nuance die we wat mij betreft best wat vaker mogen maken.

En ja… ik weet dat deze visie misschien een beetje tegen de stroom in zwemt. 😊 Maar juist daarom wilde ik hem graag met je delen. Soms is de wereld minder zwart-wit dan we denken. Ook als het over schermtijd gaat.

Heeft jouw dochter moeite met ontprikkelen?

Is jouw dochter na school snel boos, emotioneel of overprikkeld? Of merk je dat ze moeite heeft om haar hoofd weer rustig te krijgen?

Samen onderzoeken we welke manier van ontprikkelen het beste bij haar past. Niet volgens een standaardlijstje, maar passend bij haar karakter, gevoeligheid en behoeften. Ontprikkelen is namelijk echt maatwerk en persoonsafhankelijk.

Ik ben Annemarie van Velde, De Meidencoach in Gouda. Voel je welkom

Tot slot

Wil je nu alvast wat tips? Lees dan de blog ‘10 tips die jouw kind helpen ontprikkelen.

Hier lees je meer over het nut van ontspanningsoefeningen. Dit kan ook inspiratie geven voor enige afwisseling.

Mocht je meer willen weten over prikkelverwerking? In mijn e-book Prikkels en Gevoeligheid vertel ik je hier nog veel meer over. Deze is gratis te downloaden.

Heb je nog vragen? Neem gerust vrijblijvend contact met mij op.