“Ik kan het niet.” Het is een uitspraak die ik regelmatig hoor in mijn praktijk.
Een meisje dat haar werk uitgumt omdat het niet perfect is. Een kind dat geen nieuwe sport durft uit te proberen. Een puber die het liefst helemaal niet begint, uit angst om te falen.
Herkenbaar?
Dan is de kans groot dat jouw dochter bang is om fouten te maken. En juist dan gebruik ik graag de leerkuil.
Leren gaat niet in een rechte lijn
Veel kinderen denken dat leren vanzelf zou moeten gaan. Als iets niet direct lukt, trekken ze al snel de conclusie: “Zie je wel… ik kan het niet.”
Maar zo werkt leren helemaal niet.
Wanneer je iets nieuws leert, stap je automatisch uit je comfortzone. Dat voelt spannend. Je maakt fouten, twijfelt aan jezelf en soms heb je zelfs de neiging om op te geven. En precies dat laat de leerkuil zo mooi zien.
De reis door de leerkuil
Stel je voor dat je aan de rand van een diepe kuil staat. Je besluit iets nieuws te leren en zet de eerste stap. Je glijdt de kuil in. In het begin lijkt het misschien nog mee te vallen, maar al snel merk je dat het moeilijker is dan je dacht. Onderweg kom je allerlei obstakels tegen.
Misschien hoor je een stemmetje in je hoofd dat zegt: “Ik kan dit niet.” “Anderen zijn veel beter.” “Laat maar zitten.” In mijn leerkuil staat dat stemmetje symbool voor een haai. De haai probeert je ervan te overtuigen dat je beter kunt stoppen. Maar juist daar begint het echte leren.
Doorzetten ondanks de twijfel
Wanneer een kind leert om tóch door te zetten, gebeurt er iets bijzonders. Ze ontdekt dat fouten maken erbij hoort. Dat oefenen helpt. Dat hulp vragen helemaal niet erg is. En dat positieve gedachten veel krachtiger zijn dan die kritische stem in haar hoofd. “Ik kan dit leren.” “Ik hoef het nog niet perfect te kunnen.” “Als ik blijf oefenen, kom ik er wel.” Stap voor stap klimt ze weer omhoog. Totdat ze uiteindelijk de andere kant bereikt.
En het mooiste? Ze eindigt nét een stukje hoger dan waar ze begon. Niet alleen omdat ze iets nieuws heeft geleerd. Maar ook omdat haar zelfvertrouwen is gegroeid.
Een hulpmiddel in mijn praktijk
De leerkuil is één van de materialen die ik regelmatig gebruik tijdens coachtrajecten 7-12 jaar en 12-18 jaar.
Ik heb hiervoor een grote, zelf ontworpen leerkuil ontwikkeld waarop we samen letterlijk kunnen tekenen waar een meisje vastloopt.
Welke uitdaging ligt er?
Waar zit de twijfel?
Wat zegt de ‘haai’?
En wat heeft ze nodig om weer verder te klimmen?
Kinderen herkennen zichzelf vaak direct in deze metafoor. Dat zorgt voor mooie gesprekken en waardevolle inzichten.
Ook voor thuis, op school of in de klas
De leerkuil helpt kinderen begrijpen dat leren niet draait om direct succes, maar om blijven oefenen. Juist daarom is hij ook heel geschikt voor thuis, in de klas of binnen een praktijk. Want ieder kind mag ontdekken dat fouten maken geen teken is van falen. Fouten zijn juist een onmisbaar onderdeel van groeien.
“Je hoeft niet meteen bovenaan de berg te staan.
Groeien begint juist op het moment dat je de moed hebt om de leerkuil in te stappen.”