(en waarom dat niets zegt over een gebrek aan zelfvertrouwen)
“Mam… iedereen doet het.” Het is misschien wel één van de meest gehoorde zinnen tijdens de puberteit.
Iedereen heeft Snapchat.
Iedereen gaat naar dat feestje.
Iedereen draagt dezelfde schoenen.
Iedereen mag tot laat buiten blijven.
Voor ouders kan dat soms frustrerend zijn. Je denkt misschien: Waarom laat ze zich zo beïnvloeden? Of: Ze weet toch best wat ze zelf wil?
Maar achter groepsdruk schuilt vaak veel meer dan simpelweg ‘mee willen doen’.
Erbij horen is een basisbehoefte
Tijdens de puberteit gebeurt er ontzettend veel in het brein. Meiden ontwikkelen hun eigen identiteit en zijn voortdurend bezig met vragen als:
Wie ben ik?
Waar hoor ik bij?
Wat vinden anderen van mij?
Juist in deze fase wordt de mening van leeftijdsgenoten belangrijker. Dat hoort bij een gezonde ontwikkeling.
Maar voor sommige meiden voelt die sociale druk veel intenser.
Gevoelige meiden voelen vaak meer
In mijn praktijk zie ik veel meiden met een gevoelig zenuwstelsel.
Ze pikken emoties van anderen snel op.
Ze merken kleine veranderingen in een vriendinnengroep direct op.
Ze denken lang na over een opmerking die iemand maakte.
En ze voelen haarfijn aan wanneer de sfeer verandert.
Dat is een prachtige eigenschap. Maar het kan ook vermoeiend zijn.
Waar de één een vervelende opmerking na vijf minuten alweer vergeten is, kan een gevoelig meisje daar ’s avonds in bed nog steeds over piekeren.
“Heb ik iets verkeerd gezegd?”
“Vinden ze me nog wel leuk?”
“Had ik anders moeten reageren?”
Groepsdruk gaat niet alleen over meedoen
Veel mensen denken bij groepsdruk aan alcohol, vapen of stoer gedrag. Maar groepsdruk zit juist vaak in kleine dagelijkse dingen.
Niet durven zeggen dat je iets eigenlijk niet leuk vindt.
Lachen om een grap die je helemaal niet grappig vindt.
Altijd beschikbaar willen zijn op Snapchat.
Bang zijn om iets verkeerds te appen.
Meelopen met de groep, terwijl je liever iets anders zou doen.
Juist die kleine momenten kosten gevoelige meiden enorm veel energie.
Wanneer prikkelverwerking meespeelt
Wat veel ouders niet weten, is dat prikkelverwerking hierin ook een rol kan spelen. Een gevoelig zenuwstelsel verwerkt niet alleen geluiden of drukte intensiever, maar vaak ook sociale prikkels.
Blikken.
Gezichtsuitdrukkingen.
Stemintonaties.
Appjes.
Stilte in een groepschat.
Een vriendin die ineens wat afstandelijk doet.
Waar de één dit nauwelijks opmerkt, registreert het brein van een gevoelig meisje al deze signalen tegelijkertijd. Dat kan ervoor zorgen dat haar hoofd “altijd aan” lijkt te staan.
Wat helpt?
Als ouder is het verleidelijk om te zeggen: “Trek je er niets van aan.” Of: “Doe gewoon lekker jezelf.” Hoe lief bedoeld ook, voor een puber is dat vaak makkelijker gezegd dan gedaan. Wat meestal beter helpt, is nieuwsgierig zijn. Niet direct oplossingen aandragen, maar vragen stellen.
“Wat maakte dat je het lastig vond?”
“Waar was je bang voor?”
“Wat had je eigenlijk het liefst willen doen?”
Zo help je haar stap voor stap ontdekken wat zij belangrijk vindt.
Zelfvertrouwen ontstaat niet door harder te worden
Soms hoor ik ouders zeggen: “Ze moet gewoon wat sterker worden.” Maar zelfvertrouwen groeit niet doordat een meisje leert haar gevoelens weg te stoppen. Zelfvertrouwen groeit wanneer ze zichzelf steeds beter leert begrijpen.
Wanneer ze ontdekt:
“Ik mag anders zijn.”
“Ik hoef niet altijd met de groep mee.”
“Mijn gevoel doet ertoe.”
En misschien wel het belangrijkste:
“Ik ben goed zoals ik ben.”
Hier deel ik 8 praktische tips met je om het zelfvertrouwen van jouw puber te helpen vergroten.
Dat is precies waar we tijdens coaching aan werken
In mijn praktijk begeleid ik meiden van 12 tot 18 jaar die vastlopen door onzekerheid, prikkelverwerking, een vol hoofd of sociale druk. Niet door ze te leren harder te worden. Maar door ze te helpen zichzelf beter te begrijpen.
Want hoe beter een meisje weet wie ze is, wat ze voelt en wat ze nodig heeft, hoe minder afhankelijk ze wordt van de mening van anderen.
En dat is misschien wel het mooiste cadeau dat je haar kunt meegeven voor de rest van haar leven. Blijft ze vastlopen? Dan kan coaching haar meer zelfvertrouwen en stevigheid geven.
“Je dochter hoeft niet altijd mee te bewegen met de groep.
Het mooiste is wanneer ze leert vertrouwen op zichzelf.”
-Annemarie van Velde | De Meidencoach
